5656

Эмнеге биз ардайым байды шайлайбыз? Бул система уланса - мамлекет жок калат!

 

Шайлоо 20202 арналат

 

Парламентсиз мамлекет дегеле болбойт. Кытайда бугун (1-партиялык парламентаризм) - компартия башкарат, АКШ-да - 2 партиялык парламентаризм (демократы жана консерваторы), Кыргызстанда - көп-партиялуу парламентаризм (6 фракция), Исламда парламентти Мажлис дейт (мыйзамды уламалар чыгарат). Бирок, эмнеге Кыргызстанда өнүгүү жок? Мен жооп берейин.

1. "Көп суур ийин казбайт - казса терен казбайт" дейт, байыркы кыргыз. Ушундай сабатсыз окуялар тарыхта көп болуп, акыры түбү терен ой, маани, тарых калыптаган накыл сөз-да пайда болгон. Бугун бул макалды мазак катары биздин көп-партиялуу парламентаризмге-да арнасак болот.

2. КӨП-ПАРТИЯЛУ ПАРЛАМЕНТАРИЗМДЕ эмне катылган? - Байларга бийлик басып алууга өзгөчө шарт тузулгөн. Ошондон азыркы ЖК-н 99% курамы олигарх-байлар. Түшүндүрөйүн.

Капитализмде акчасыз иш журбөйт - саясатта дагын. Схемасы мындай - 10 чакты бай чогулат, ортого 50-100 мин доллардан таштайт, анан партия тузөт. Кийин шайлоодо ошол "общак-кассаны" элге жана PR чачат, падышага долясын берет, анан ОПГ (олигархатно-партийная группа) катары ЖК келет. Анткени эл дагы, акча бергенге кана ишенет. (Сурөттөгу макалды кара).

Бирок, бул (акчаламай тенденция) коомдун ажырымын өтө кеңейтти жана катмарлар каршылыгын кучөтту - себеби байлар өтө даражалуу VIP-адамдар болду, а чортамандар талада калды.

3. Негизи КӨП-ПАРТИЯЛУУ ПАРЛАМЕНТАРИЗМ кыргыз элинин табиятына, дүйнө-таанымына, салтына жана ан-сезимине каршы келет. Кыргызда накыл сөз бар: «же бай бол, же бий бол», дейт. А бизде депутат мыйзамды-да чыгарат, анын аткарылышын-да көзөмөлдөйт, Өкмоттун тагдырын бычат, ар бутагына өз адамдарын тыгат, ошону менен бюджетке кол салат - б.а. бизнесин ойнотот (откат, доля, тендер-шмендер амалдары менен).

Кыскасы, ушундай амалду схема менен бийлик парт-мафиялардын колуна толук өттү, тактап айтсак укук олигархаттын үстөмдүк-узурпациясында калды. Ошентип партбайлар өзгөчөлүккө ээ болуп "мини-кудайларга" айланды. (Байы-да, бийи-да, казысы-да партдепутат). Мындай адилетсиздиктин запкысын эл жон-териси менен тартып, акыры эч-туруктугу жок коом пайда болду. Эмнеге?

Анткени чортамандардын партия түзгөнгө акчасы жок. Акчан жок болсо, сен мин акылду, ыйманду, принципиалду, өрт болсон дагы - сага добуш жок. (Сурөттөгу макалды кара). Тыянагында чортамандар байдын акчасын тооруп сыйынат анан сагалап чуркайт - өз арасынан чыкканды жерийт, көралбайт анан сатат. Акыры эл ПАТРИОТТУ ШАЙЛАБАЙ - БАЙДЫ ШАЙЛАЙТ. Анадан тышкары шайлоо фокустары Админресурс жана ЦИК менен ГРС компьютеринде бекитилген. Ошентип КР теңсиз саясий система орноду жана элди күнүго саясий каршылыка түрткөн партмафиа системасы бекиди.

ЭЛГЕ ЭМНЕ КЕРЕК?
1. Теңсиз бийликтин түзүмүн өзгөртуш үчүн, кыргызга 1-мандатту мажоритардык шайлоо системасы керек. Депутат партияга эмес - аймактык карапайым элге көз-каранды болуш керек. (Ошондо депутат элге жалдырап, бири – биринен элдин добушун талашып, мени танда деп чуркап калат). Болбосо байлар кайталап 3-4 партияга топтолот жана акча жана концерт менен бийлике келет (2020 жылы). Кийин кудалашат, достошот жана эски адатына тушөт.

2. КЫРГЫЗСТАН ЖАНЫРСЫН ДЕСЕК, БИЗГЕ 1-МАНДАТТУ ШАЙЛОО СИСТЕМАСЫ ЗАРЫЛ – ОШОНДО БИЙЛИК ТҮПТӨМӨ ПРИНЦИПТАРЫ ӨЗГӨРӨТ ЖАНА ЖАНЫ ЛИДЕРЛЕР ЖАНЫ ЭЛДИК РЕФОРМАЛАР ПАЙДА БОЛОТ.

3. Кыргызстанды мындай зор саясий өзгөрүү-реформага түртүш үчүн ЖК тез арада (жайкы каникулга чейин) Шайлоо Кодексине (1-мандатту) кошумчаны киргизиш керек. Ошондо кана аймак өкулдөрунөн куралган 1-мандатту (мажоритардык) партиясыз парламентаризм орнойт,

Бирок парт-мафия буга барбайт, анткени азыр аброю НОЛЬ - элдин сыйынан кетишкен. Эл өз арасынан жаны, ишеничту, тын адамдарды шайлап кетет, а биз талада калабыз деп, булар мындай реформага өлсө-да барбайт. А президент С. ЖЭЭБЕКОВ барабы – бул өтө чоң суроо?

4. Бардыгы кумөн болгон сөң (2020 шайлоого карата) 1-МАНДАТТУ ӨЗГӨРҮНҮ, ЭЛ ЧОҢ МИТИНГ МЕНЕН ТАЛАП КЫЛЫШЫ КЕРЕК. Бул кадамга барбасак - баягы эле "Мамайдын көру". Анткени "ток бала - ач бала менен ойнобойт" - коомдун тубаса табияты ушундай...

ЭГЕРДЕ МАМЛЕКЕТ ТҮЗҮМҮ УШУЛ БОЙДОН КУРАЛА БЕРСЕ, АНДА КООМДУК АЖЫРЫМ 10-ЭСЕ КУРЧУЙТ, КИЙИН ЧОН КАРШЫЛАШКА АЛЫП БАРАТ ЖАНА КР ЖОК БОЛУШУ ЫКТЫМАЛ.

PS.
Дагы бир маселе. Эмнеге президент (жакшыбы - жаманбы) 1-2 мөөнөттөн кийин бийликтен кетиш керек, а ЖК депутаты 30 жыл бою шайланганга укукту, кетпес, козголбос катмар (мисалы Текебаев)?
Ошондуктан, ЖК депутат мандатын (1-2-3) мөөнөт өлчөм менен чектеш керек. Антпесек, байлар бул жол менен бийликтин 1 бутагын толук басып, акчага таянып укум-тукумуна тапшырып кете берет (династийная узурпация Законодательной ветви власти). Ойлон элим!

Турат АКИМ 

0 отзывов

Похожие новости

Новости / Политика и общество

00

Новости / Политика и общество

00